Chị Cao Thị Thu Thanh và hành trình hơn 20 năm thắp sáng ước mơ cho trẻ khiếm thị

Đến với Đời Rất Đẹp tập 44, khán giả sẽ gặp gỡ và lắng nghe những chia sẻ đầy xúc động của chị Cao Thị Thu Thanh – Phó Giám đốc Trung tâm Nuôi dạy trẻ khiếm thị tỉnh Tây Ninh, người đã dành hơn hai thập kỷ gắn bó với công tác giáo dục và chăm sóc trẻ khiếm thị, khuyết tật.

Từ một giáo viên tiểu học chưa từng được đào tạo chuyên sâu về giáo dục đặc biệt, chị từng bước học lại từng con chữ nổi, kiên trì dạy các em những kỹ năng sinh hoạt cơ bản và mở ra cơ hội học tập, nghề nghiệp cho nhiều thế hệ học trò. Không chỉ trao kiến thức, chị còn dành tâm huyết giúp những đứa trẻ có hoàn cảnh thiệt thòi tìm thấy sự tự tin, khả năng tự lập và niềm tin để viết tiếp ước mơ của chính mình.

Cuốn sách chữ nổi và bước ngoặt đưa người giáo viên tiểu học đến với trẻ khiếm thị

Mở đầu chương trình, MC Vũ Mạnh Cường lấy từ Chiếc hộp ký ức cuốn sách chữ nổi “Góc sân và khoảng trời”. Cuốn sách này đưa chị Cao Thị Thu Thanh trở về bước ngoặt nghề nghiệp năm 2003. Tốt nghiệp năm 1995, chị từng công tác tại một trường tiểu học và nghĩ rằng mình sẽ gắn bó lâu dài với những tiết học, bảng đen và những gương mặt học sinh hồn nhiên. Tuy nhiên, tháng 7/2002, khi nhận quyết định điều chuyển về công tác tại Phòng Giáo dục Bến Cầu, khu vực biên giới giáp Campuchia, chị từng nghĩ đến việc nghỉ dạy vì hoàn cảnh gia đình khi ấy có hai con nhỏ. Một năm sau, cơ duyên bất ngờ đến khi chị được nhiều lần mời về làm việc tại Trung tâm Nuôi dạy trẻ khiếm thị tỉnh Tây Ninh.

Ban đầu, nữ giáo viên không khỏi bỡ ngỡ trước hình ảnh những đứa trẻ dò dẫm từng bước chân, thu mình vào góc khi nghe tiếng người lạ. Có em không chỉ khiếm thị mà còn mang những dạng khuyết tật khác, khiến việc chăm sóc và giáo dục gặp nhiều khó khăn. Những hình ảnh ấy khiến chị trăn trở, tự hỏi liệu kinh nghiệm giảng dạy thông thường có đủ để giúp các em học tập hay không. Cuối cùng, chị quyết định nhận công việc và bắt đầu học chữ nổi Braille từ những dấu chấm li ti. Có những ngày đầu ngón tay đau rát vì liên tục dò từng ký tự, nhưng khi đọc được đoạn chữ nổi đầu tiên, chị vui mừng như vừa đạt được một thành công lớn. Từ người quen đứng trên bục giảng, chị học cách bước xuống, cầm tay từng học trò và cùng các em chinh phục những con chữ đầu tiên bằng sự kiên nhẫn và thấu cảm.

Những tiết học đầu tiên cũng mang đến nhiều kỷ niệm đặc biệt. Thay vì viết bảng để học sinh quan sát, chị phải hướng dẫn từng ngón tay, từng dấu chấm để các em nhận biết và ghi nhớ mặt chữ. Có em ban đầu không cho người lạ chạm vào tay, nhưng sau một thời gian đã chủ động hợp tác, thậm chí còn lo lắng khi thấy chị bị đau tay trong lúc hướng dẫn. Niềm vui của những đứa trẻ khi đọc được một chữ A đã trở thành động lực để chị gắn bó với công việc suốt nhiều năm.

Chiếc ly nước và niềm hạnh phúc khi trẻ khiếm thị tự cài được chiếc nút áo đầu tiên

Miền ký ức tiếp theo được MC Vũ Mạnh Cường mở ra với một chiếc ly nước, vật dụng tưởng chừng đơn giản nhưng lại gắn với hành trình rèn luyện khả năng tự lập của trẻ khiếm thị. Theo cô giáo Thu Thanh, bên cạnh việc học chữ, các em cần được trang bị kỹ năng tự phục vụ để có thể tự tin trong sinh hoạt hằng ngày. Tại trung tâm, học sinh được hướng dẫn từ quét nhà, lau dọn, rửa ly tách đến định hướng di chuyển và tự chăm sóc bản thân. Ngay cả việc rót một ly nước cũng đòi hỏi nhiều lần thực hành, khi các em phải đặt ngón tay ở vị trí phù hợp trên miệng ly để cảm nhận mực nước và dừng lại trước khi nước tràn ra ngoài.

Có những đứa trẻ khi mới đến trung tâm gần như chưa thể tự làm bất cứ việc gì, kể cả cài một chiếc nút áo. Vì vậy, mỗi kỹ năng đều cần được hướng dẫn lặp đi lặp lại hàng chục lần. Điều khiến chị xúc động nhất là khoảnh khắc học trò reo lên: “Cô ơi, con đã cài được một cái nút áo rồi”. Với người bình thường, đó có thể là một việc rất nhỏ, nhưng đối với các em, thành quả ấy đánh dấu bước tiến quan trọng trên hành trình tự chăm sóc bản thân. Niềm hạnh phúc của người giáo viên không chỉ nằm ở những bài học được hoàn thành, mà còn ở khoảnh khắc học trò có thể tự làm được điều trước đây các em luôn phải nhờ người khác giúp đỡ.

Không dừng lại ở kỹ năng sinh hoạt, trung tâm còn chú trọng hướng nghiệp, dạy nghề và phát triển năng khiếu để học sinh có cơ hội hòa nhập cộng đồng. Năm 2016, một trong những thế hệ học trò đầu tiên chị gắn bó từ năm 2003 đã tốt nghiệp đại học, sau đó trở về trung tâm tiếp tục giảng dạy cho các em nhỏ. Đến thời điểm tham gia chương trình, chị vui mừng chia sẻ về một sinh viên năm cuối Đại học Sài Gòn chuẩn bị tốt nghiệp và ba học sinh khác tiếp tục bước vào giảng đường đại học. Những thành quả ấy là minh chứng cho hành trình giáo dục bền bỉ, nơi mỗi đứa trẻ đều được khuyến khích phát huy khả năng riêng để xây dựng tương lai.

Những suất học bổng “Tiếp sức đến trường” và hành trình giúp học trò có mái nhà, có nghề nghiệp ổn định

Kỷ vật thứ ba gắn với chương trình học bổng “Tiếp sức đến trường”, được chị Thu Thanh vận động để hỗ trợ những học sinh có hoàn cảnh khó khăn. Trong quá trình đến các địa phương làm công tác hỗ trợ, chị chứng kiến nhiều em nhỏ phải đối diện với trở ngại về kinh tế trên con đường học tập. Vì vậy, mỗi dịp đầu năm học, chị cố gắng kết nối nguồn lực để trao khoảng 10 - 12 suất học bổng, với mức hỗ trợ từ 1 đến 10 triệu đồng tùy theo cấp học. Không chỉ dành cho trẻ khiếm thị, những suất học bổng còn tiếp sức cho các học sinh có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, giúp các em có thêm điều kiện tiếp tục đến trường.

Bên cạnh việc hỗ trợ học tập, chị còn vận động xây dựng nhà ở cho những học trò đã trưởng thành nhưng cuộc sống vẫn còn nhiều thiếu thốn. Trong đó, câu chuyện về một cặp vợ chồng khiếm thị khiến chị nhớ mãi. Sau khi lập gia đình, hai người phải sống chung với nhiều thành viên trong một căn nhà chật chội. Biết hoàn cảnh ấy, chị đã nhờ các nhà hảo tâm đến khảo sát và hỗ trợ xây dựng một mái ấm riêng. Từ khi có nơi ở ổn định, đôi vợ chồng mở cơ sở massage để mưu sinh, nuôi hai người con trưởng thành; đặc biệt, đứa con gái lớn nay đã bước vào đại học. Một trường hợp khác là học trò từng tham gia thi đấu thể thao người khuyết tật tại Indonesia và giành huy chương bạc, cũng được cô giáo Thu Thanh kết nối nguồn lực hỗ trợ xây nhà. Những câu chuyện ấy cho thấy sự quan tâm của người giáo viên không dừng lại khi học sinh rời ghế nhà trường mà còn tiếp tục trong hành trình các em xây dựng cuộc sống độc lập.

Thông điệp nhân văn về một cơ hội nhỏ có thể thay đổi tương lai của một đứa trẻ

Nhìn lại hành trình hơn hai thập kỷ gắn bó với trẻ khiếm thị, cô giáo Cao Thị Thu Thanh cho rằng niềm vui lớn nhất chính là được chứng kiến học trò từng bước trưởng thành, có nghề nghiệp và tự tin hòa nhập xã hội. Từ những ngày đầu học chữ nổi Braille, hướng dẫn các em cầm ly nước, cài nút áo đến khi nhìn thấy học trò tốt nghiệp đại học, trở thành giáo viên hay xây dựng gia đình ổn định, mỗi thành quả đều mang ý nghĩa đặc biệt đối với người đã tận tụy đồng hành cùng các em trong suốt nhiều năm.

MC Vũ Mạnh Cường cho rằng: “Đôi khi lòng tốt không phải là những điều lớn lao. Chỉ cần trao đi một cơ hội, một niềm tin, một suất học bổng thôi cũng có thể làm thay đổi cả cuộc đời của một đứa trẻ”. Thông điệp được gửi gắm tại Đời Rất Đẹp cũng chính là giá trị nhân văn xuyên suốt câu chuyện của cô giáo Thu Thanh. Bằng sự kiên trì, thấu hiểu và tình yêu thương dành cho học trò, chị không chỉ giúp những đứa trẻ khiếm thị tiếp cận tri thức mà còn góp phần mở ra những con đường mới, để mỗi em đều có cơ hội trưởng thành và tự viết nên tương lai của mình.

Tập 44 Đời Rất Đẹp sẽ phát sóng lúc 19:15, Thứ Bảy ngày 31/10/2026 trên kênh VTV9. Chương trình do VTV9 phối hợp cùng Jet Studio thực hiện.

MM